Iridaceae
Baardiris
Iris germanica
De baardiris bloeit in mei met grote bloemen op een wortelstok die boven de grond wil liggen. In de schaduw of in natte klei rot die wortelstok. De gele lis van de slootkant is een andere soort.
Kenmerken
- Familie
- Iridaceae
- Hoogte
- 40–90 cm
- Groeiwijze
- Wortelstok
- Standplaats
- Volle zon
- Grond
- Zand, Leem
- Water
- Laag
- Bloeit
- mei en juni
- Bloemkleur
- Paars, Geel, Wit, Blauw
- Blad
- Lancetvormig, Glad, Groen
- Vrucht
- Geen opvallende vrucht
- Winterhardheid
- Winterhard als de wortelstok niet in het water staat.
- In Nederland
- Niet inheems
Oorsprong
Een oude tuinplant uit het Middellandse Zeegebied, niet de inheemse gele lis.
Uiterlijk
Zwaardvormig blad in een waaier en een bloem met drie opstaande en drie hangende bloemdekbladen, vaak met een baard.
Bladeren
Het blad is lancetvormig, de rand is glad en de kleur neigt naar groen. Gebruik dat in de herkenning op blad.
Bloei en vruchten
Bloeit: mei en juni. Vrucht: geen opvallende vrucht.
Verzorging
Water geven
Na het inwortelen droog houden. Extra water in de bloei is zelden nodig op leem.
Lichtbehoefte
Volle zon, minstens een halve dag. Schaduw geeft blad en geen bloem.
Temperatuur
Winterhard.
Voeding
Weinig. Een beetje compost naast de wortelstok, niet erop.
Grond
Doorlatend. Plant de wortelstok half boven de grond, met de bladverspreiding naar de zon.
Snoeien
Knip de bloemstengel na de bloei weg. Het blad in een waaier laten tot het geel wordt. Bij het delen het blad tot een handbreedte inkorten.
Onderhoud
Deel om de drie tot vier jaar na de bloei, als de pol van binnen kaal wordt. Plant de buitenste stukken terug.
Lees ook over standplaats, grondsoort en water geven.
Giftigheid
De wortelstok is giftig bij opname en kan de huid irriteren. Niet verwisselen met een eetbare plant.
Bij een vermoedelijke vergiftiging bij mensen: Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum, 030-274 8888. Bij huisdieren de dierenarts. vergiftigingen.info
Veelvoorkomende problemen
Zachte, stinkende wortelstok
Rot door nattigheid of te diep planten. Snijd tot gezond weefsel en zet de plant hoger, of kies een drogere plek.
Veel blad, geen bloem
Te veel schaduw, te diep geplant, of net gedeeld. Een verse deling slaat een jaar over.
Veelgestelde vragen
Is dit de gele lis uit de sloot?
Nee. Gele lis, Iris pseudacorus, wil natte voeten en is inheems. De baardiris rot juist in die sloot.
Wanneer deel ik een iris?
Een paar weken na de bloei, in de zomer. In het najaar delen geeft meer uitval in de natte winter.
Gerelateerde soorten
Paeonia lactiflora
Pioenroos
Pioenrozen bloeien kort en uitbundig rond eind mei en begin juni. Ze willen blijven staan: verplanten stelt de bloei jaren uit. Plant de ogen niet dieper dan een paar centimeter onder de grond.
Volle zon, Halfschaduw · mei en juni
Foto: Ulf Eliasson, CC BY-SA 3.0
Allium hollandicum
Sierui
Sierui bloeit in mei en juni met een paarse bol op een kale steel. Het blad is dan vaak al geel. Plant de bol in de herfst, in de zon. Voor honden en katten is look giftig.
Volle zon · mei en juni
Foto: Нацку, CC BY-SA 3.0
Epimedium
Elfenbloem
De elfenbloem bedekt de grond onder bomen met leerachtig blad en bloeit in april met kleine bloemen op dunne steeltjes. Ze groeit langzaam dicht en woekert niet als maagdenpalm. Droge schaduw verdraagt ze beter dan een natte kuil.
Schaduw, Halfschaduw · april en mei
Foto: Maja Dumat, CC BY 2.0
Lamprocapnos spectabilis
Gebroken hartje
Het gebroken hartje bloeit in april en mei met roze hartjes aan een gebogen steel. Na de bloei trekt de plant bovengronds in. Dat is geen dood. De plant is giftig.
Halfschaduw · april en mei
Foto: GT1976, CC BY-SA 4.0