Rosaceae
Framboos
Rubus idaeus
De framboos maakt elk jaar nieuwe scheuten uit de grond. Zomerframbozen dragen op hout van vorig jaar, herfstframbozen op de scheut van dit jaar. De wortels lopen door de border als je geen rand zet.
Kenmerken
- Familie
- Rosaceae
- Hoogte
- 1,2–2 m
- Groeiwijze
- Struik met worteluitlopers
- Standplaats
- Volle zon, Halfschaduw
- Grond
- Leem, Zand
- Water
- Gemiddeld
- Bloeit
- mei en juni
- Bloemkleur
- Wit
- Blad
- Langwerpig, Gezaagd, Groen
- Vrucht
- Bes
- Winterhardheid
- Volledig winterhard.
- In Nederland
- Inheems of lang ingeburgerd
Oorsprong
Inheems in Europa. Wilde framboos staat in Nederland op kapvlakten en langs bosranden.
Voor actuele waarnemingen in Nederland: Verspreidingsatlas en FLORON.
Uiterlijk
Opgaande stengels met kleine stekels, geveerd blad met een witte onderkant en rode verzamelvruchten die hol zijn vanbinnen.
Bladeren
Het blad is langwerpig, de rand is gezaagd en de kleur neigt naar groen. Gebruik dat in de herkenning op blad.
Bloei en vruchten
Bloeit: mei en juni. Vrucht: bes.
Verzorging
Water geven
Tijdens de bloei en de rijping niet laten verdrogen, vooral op zand. Natte voeten in de winter zijn erger dan een droge week.
Lichtbehoefte
Zon of lichte halfschaduw. In de volle schaduw blijven de vruchten klein en zuur.
Temperatuur
Winterhard. Herfstframbozen bloeien laat en missen de voorjaarsvorst.
Voeding
Compost in het voorjaar. Stalmest mag, kunstmest in hoge dosis niet.
Grond
Humusrijk en doorlatend. Op zware, natte klei de rij op een rug planten.
Snoeien
Zomerframboos: oude dragende stengels na de oogst weg, jonge stengels dunnen tot een handvol per meter. Herfstframboos: in de winter alles tot de grond knippen.
Onderhoud
Zet een rand of een bak als je de uitlopers wilt tegenhouden. Bind de stengels aan een draad, anders knakken ze onder de vrucht.
Lees ook over standplaats, grondsoort en water geven.
Giftigheid
Rijpe vruchten zijn eetbaar. De rest van de plant is geen voedsel.
Bij een vermoedelijke vergiftiging bij mensen: Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum, 030-274 8888. Bij huisdieren de dierenarts. vergiftigingen.info
Veelvoorkomende problemen
Overal nieuwe scheuten
Worteluitlopers. Steek ze af of zet de rij in een begraven rand. Niet spuiten in een eetbare tuin.
Wormpjes in de bes
Frambozenkever, vooral bij zomerframbozen. Herfstframbozen hebben er minder last van. Pluk rijp en laat geen fruit hangen.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen zomer- en herfstframboos?
De zomerframboos draagt in juni of juli op hout van vorig jaar. De herfstframboos draagt vanaf augustus op de scheut van hetzelfde jaar en snoei je in de winter helemaal terug.
Waarom is de bes hol?
Dat hoort bij een framboos. De kegel blijft aan de plant zitten. Een braam neemt die kern mee.
Gerelateerde soorten
Vaccinium corymbosum
Blauwe bes
De blauwe bes wil zure grond, het liefst twee rassen voor een betere oogst, en een snoei waarbij je oud hout weghaalt. In kalkrijke klei wordt het blad geel en blijft de struik klein. De bes is voedsel, de struik is dat niet.
Volle zon, Halfschaduw · mei
Foto: Famartin, CC BY-SA 3.0
Rubus fruticosus
Braam
De braam is een inheemse, stekelige struik die op tweejarig hout vrucht draagt. Wilde bramen horen in de heg. In de tuin kies je een ras en houd je de uitlopers bij, anders neemt ze de border over.
Volle zon, Halfschaduw · juni en juli
Foto: AnRo0002, CC0
Vitis vinifera
Druif
Een druif wil een warme muur, een stevige draad en een wintersnoei tot korte loten. Zonder die snoei wordt het een gordijn van blad met zure trossen. Druiven en rozijnen zijn giftig voor honden.
Volle zon · juni
Foto: Wildfeuer, CC BY 2.5
Ficus carica
Vijg
De vijg geeft rijpe vruchten aan een zuidmuur, bij een ras dat zonder vijgenwesp vrucht zet. In de volle wind vriezen jonge takken in. Het melksap irriteert de huid, de rijpe vijg is voedsel.
Volle zon · Bloeit zelden of onopvallend
Foto: Rudolphous, CC BY-SA 4.0