Betulaceae
Hazelaar
Corylus avellana
De hazelaar bloeit in de winter met gele katjes en geeft noten als er een geschikte bestuiver in de buurt staat. Hij blijft een meerstammige struik, tenzij je hem als boom opkroont. Eekhoorns zijn sneller met oogsten dan de meeste tuiniers.
Kenmerken
- Familie
- Betulaceae
- Hoogte
- 4–8 m
- Groeiwijze
- Meerstammige struik
- Standplaats
- Volle zon, Halfschaduw
- Grond
- Leem, Klei
- Water
- Gemiddeld
- Bloeit
- januari, februari en maart
- Bloemkleur
- Geel
- Blad
- Rond, Gezaagd, Groen
- Vrucht
- Noot
- Schors
- Glad
- Winterhardheid
- Winterhard. De katjes verdragen vorst, strenge vorst tijdens de bloei vermindert de oogst.
- In Nederland
- Inheems of lang ingeburgerd
Oorsprong
Europa. In Nederland in bosranden en heggen, vooral op niet te arme grond.
Voor actuele waarnemingen in Nederland: Verspreidingsatlas en FLORON.
Uiterlijk
Rond, dubbel gezaagd blad en lange mannelijke katjes. De noot zit in een franje van schutbladen.
Bladeren
Het blad is rond, de rand is gezaagd en de kleur neigt naar groen. Gebruik dat in de herkenning op blad.
Bloei en vruchten
Bloeit: januari, februari en maart. Vrucht: noot. Schors: glad.
Verzorging
Water geven
Bij aanplant en in droge zomers op zand, als je noten wilt.
Lichtbehoefte
Zon geeft meer noten. Halfschaduw wordt verdragen.
Temperatuur
Winterhard.
Voeding
Op arme grond compost. Te veel stikstof geeft takken zonder noten.
Grond
Niet te zuur en niet nat.
Snoeien
Verwijder in de winter een paar oude stammen tot de grond, zodat jong hout doorgroeit. Niet alle toppen afknippen: daar zitten de katjes.
Onderhoud
Plant twee rassen als je serieus noten wilt. Een solitaire wilde struik geeft weinig.
Lees ook over standplaats, grondsoort en water geven.
Giftigheid
De rijpe noot is eetbaar. Het omhulsel en het blad zijn geen voedsel.
Bij een vermoedelijke vergiftiging bij mensen: Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum, 030-274 8888. Bij huisdieren de dierenarts. vergiftigingen.info
Veelvoorkomende problemen
Lege noten
Slechte bestuiving, droogte tijdens de vulling, of de hazelnootboorder. De boorder laat een gaatje achter. Ruim aangetaste noten op.
Hooikoorts
Het stuifmeel verschijnt vroeg. Een hazelaar onder het slaapkamerraam is voor gevoelige mensen een slechte plek.
Veelgestelde vragen
Wanneer bloeit de hazelaar?
Al in januari of februari, afhankelijk van de winter. De bloemen zijn de katjes, niet een opvallende kroon. Bijen zijn dan nog schaars; de wind doet het werk.
Is de hazelaar inheems?
Ja. De lambertsnoot en andere grootvruchtige rassen zijn cultuurvormen. Voor een heg is de wilde soort passend.
Kun je hazelaar als haag knippen?
Ja, maar een strak geschoren haag geeft weinig noten. Kies: noten of een formele haag.
Gerelateerde soorten
Prunus avium
Zoete kers
De zoete kers bloeit wit in april en wordt zonder onderstam een grote boom. Vogels zijn je mede-oogsters. Snoei steenvruchten in de zomer, niet midden in de winter, om loodglans en andere infecties te beperken.
Volle zon · april
Foto: AnRo0002, CC0
Acer pseudoplatanus
Gewone esdoorn
De gewone esdoorn zaait zich overal uit waar de bodem voedselrijk is. De kroon wordt groot, de wortels zoeken ver. In natuurlijke bossen op arme grond wordt hij soms bestreden omdat hij andere soorten verdringt. In de stad is hij een sterke laanboom.
Volle zon, Halfschaduw · april en mei
Foto: AnRo0002, CC0
Pinus sylvestris
Grove den
De grove den heeft een oranje schors hoog in de kroon en naalden in paren. Hij verdraagt arme zandgrond en wordt op rijkere grond snel een hoge, ijle boom. In een kleine tuin is een den zelden de juiste schaal.
Volle zon · mei
Foto: Mickaël Delcey ( Silverkey ), CC BY-SA 3.0
Juniperus communis
Jeneverbes
De jeneverbes is een inheemse naaldstruik met een zeer variabele vorm, van zuil tot kruipend. Wilde struiken op de heide zijn beschermd door hun zeldzaamheid en horen niet te worden uitgegraven. In de tuin vraag je om kweekmateriaal, niet om een plant uit het veld.
Volle zon · mei en juni
Foto: Xemenendura, CC BY-SA 4.0